संबाद

हरेक मुद्दामा जनप्रतिनिधिलाई अविश्वास गर्न मिल्दैन: रमेश लेखक, नेपाली कांग्रेस

हरेक मुद्दामा जनप्रतिनिधिलाई अविश्वास गर्न मिल्दैन: रमेश लेखक, नेपाली कांग्रेस

निर्वाचन क्षेत्र पूर्वाधार विकास कार्यक्रमको कार्यान्वयन रोक्न सर्वोच्चको आदेशमा तपाईंले आपत्ति जनाउनुभएको छ । तपाईको पार्टीले यसलाई न्यायिक सक्रियताको रुपमा हेर्छ ?

मैले कुनै विशेष निर्णयमा टिप्पणी गरेको छैन। मेरो प्रश्न विशुद्ध सिद्धान्त हो। तीन राज्य अंगहरू बीचको शक्ति पृथकीकरण हाम्रो संघीय गणतन्त्र र हामीले अभ्यास गर्ने लोकतान्त्रिक प्रणालीको प्रमुख आधार हो। प्रत्येक अंगले अरूको विशेषाधिकारको सम्मान गर्नुपर्छ। यदि राज्यको अंगले अन्य अंगको अधिकार क्षेत्रको उल्लङ्घन गर्छ भने, यसले शक्ति असंतुलनलाई मात्र निम्तो दिन्छ। यो असंवैधानिक पनि हुनेछ। त्यसैगरी, CIDP को लागि कोष विनियोजन विधेयक मार्फत विनियोजन गरिएको थियो, जुन एक वित्त विधेयक हो। राष्ट्रपतिसँग पनि वित्त विधेयकहरू समीक्षाका लागि फिर्ता गर्ने अधिकार छैन। यसले वित्त बिलहरूको गुरुत्वाकर्षणको बारेमा खण्डहरू बोल्छ जुन स्रोतहरू बाँडफाँड र कर दरहरूको निर्धारणको लागि घोषणा गरिन्छ।

आर्थिक विधेयकमाथि संसदको विशेष अधिकार छ । त्यसैले नेपालको संविधानले यी विधेयकहरू समीक्षाका लागि राष्ट्रपतिले फिर्ता गर्न नसक्ने उल्लेख गरेको छ । संसदको विशेषाधिकारमा अदालत कसरी प्रवेश गर्न सक्छ ? साथै, सांसदहरूले कार्यक्रम कार्यान्वयन गर्दैनन्। उनीहरुले आफ्नो निर्वाचन क्षेत्रबाट मात्रै आयोजना सिफारिस गर्छन् । सरकारलाई विकास कार्यक्रम सिफारिस गर्न नसकेमा सांसदले के गर्ने ?

तर, अन्तरिम अदालतको फैसलाले पनि विकासका काम सांसदले भन्दा पनि कार्यपालिकाले गर्नुपर्छ जस्तो लाग्दैन ?

म स्रोत विनियोजनको कुरा गर्दैछु। स्रोत बाँडफाँटको अन्तिम अधिकार संसद हो । यदि संसदले होइन भने, स्रोत बाँडफाँडको निर्णय कसले गर्न सक्छ? म प्रष्ट पार्न चाहन्छु, CIDP अन्तर्गत सांसदहरूले आयोजनाको सिफारिस मात्र गर्छन् तर आयोजना कार्यान्वयनमा संलग्न हुँदैनन् ।

लोकतन्त्रमा जनताको अदालत सर्वोच्च अदालत हो। यो अदालतबाट अनुमोदन भएपछि मात्र सांसद बन्न सकिन्छ । मलाई इनाम दिने र दण्ड दिने पहिलो अधिकार मेरा मानिसहरूसँग छ। मैले केही गल्ती गरे भने अर्को चुनावमा सजाय दिनेछन् । जनताको अदालतमा परिक्षा नहुनेहरुले राज्यको हरेक निर्णय कसरी लिन सक्छन् ? हरेक मुद्दामा जनप्रतिनिधिलाई अविश्वास गर्न मिल्दैन ।

यसो भन्दै हामी अदालतको आदेशको पूर्ण पालना गर्छौं । तर, त्यसका निर्णयहरू संविधानको मर्मविपरीत भएमा हामीले प्रश्न उठाउनैपर्छ ।

कोशी सरकार गठन विरुद्ध सर्वोच्च अदालतको आदेश पनि न्यायिक सक्रियता हो जस्तो लाग्छ ?

यस विषयमा मेरो स्पष्ट अडान छ । पछिल्लो समय कोशी प्रदेशमा सरकार गठन सम्बन्धी सबै निर्णय संविधान र कानुन विपरित छैनन् । यो कुरा मैले लामो समयदेखि भन्दै आएको छु ।

राष्ट्रिय मोर्चामा कांग्रेस आफ्ना मन्त्री र सरकारको कामबाट समग्रमा सन्तुष्ट छ ?

पार्टीले आफ्ना मन्त्रीहरुको कार्यसम्पादनको मूल्यांकन गर्न सकेको छैन । मन्त्रीहरूले एक वर्ष पूरा गर्नुअघि नै यस्तो मूल्याङ्कन गर्न हतार हुनेछ। पार्टीले उपयुक्त समयमा उनीहरुको कामको विश्लेषण गर्छ ।

सरकारको कुरा आउँदा हाम्रो पार्टी दुखी छैन । अर्थतन्त्र र बजेटको दबाब सरकारको उत्पादनमा ठूलो ड्र्याग हो। सांसद र नेताहरुमा केही असन्तुष्टि हुनु स्वभाविक हो । तर, समग्रमा सरकार सही दिशामा अघि बढेको छ ।

तर कांग्रेसका नेताहरुका केही आपराधिक मुद्दाहरु जसरी चलिरहेको छ, त्यसबाट तपाईको पार्टी सभापति शेरबहादुर देउवा र पार्टीका केही नेताहरु असन्तुष्ट देखिन्छन् ।

शीर्ष नेतृत्व पनि हाम्रो अभिभावक हो । लामो अनुभव भएकाले उनीहरूले सरकारका केही कामका बारेमा टिप्पणी गर्नु स्वभाविक हो । यसको मतलब कुनै पनि हालतमा राजनीतिक दुर्घटना नजिकै छैन।

यस्ता आपराधिक कार्यको छानबिनमा केही राजनीतिक पूर्वाग्रह रहेको कांग्रेसलाई लागेको छ ?

पार्टीमा ठूलो असन्तुष्टि छ जस्तो मलाई लाग्दैन । तर, कुनै पनि कसुरमा कुनै गलत व्याख्या नगरी प्रचलित कानुनबमोजिम कारबाही हुनुपर्छ । कसैलाई जेलमा राख्ने उद्देश्यले मात्रै मुद्दा चलाउनु गलत हुनेछ। कतिपय अवस्थामा कानुनको गलत व्याख्या रोकिनुपर्छ भन्ने दलका नेताहरूले तर्क गर्दै आएका छन् । आशा गरौं सरकारले यी विषयहरूमा पाठ्यक्रम सुधार सुरु गर्न सक्छ।

अहिलेको सरकार बदल्ने हदसम्म पनि कांग्रेस र एमाले एकअर्कासँग नजिक हुने अनुमान गरिएको छ । के त्यो सत्य हो?

संसदलाई प्रभावकारी ढंगले सञ्चालन गर्न, राष्ट्रको बृहत्तर हितका लागि र वर्तमान राजनीतिक व्यवस्था र संविधानको रक्षाका लागि सबै दलले छलफल र सहकार्यमा काम गर्न जरुरी छ । नयाँ संविधान जारी हुँदा कांग्रेस, एमाले र माओवादी केन्द्र एउटै पानामा थिए । त्यसैले वर्तमान राजनीतिक व्यवस्था र संविधानको रक्षा र सुदृढीकरणमा मिलेर काम गर्नु उनीहरुको दायित्व हो ।
 

१६० पटक हेरीएको

सम्बन्धित समाचार